.png)
184/200 Sogo trong 6 tháng học đầu tiên 😨 Cách học đã làm cho bạn ấy trở nên khác biệt là gì?
- Apoml đến đây
- 17 thg 5
- 14 phút đọc
⚠️ Một chút disclaimer trước khi bắt đầu:
Trước khi đi sâu vào chi tiết, mình muốn làm rõ một vài điều để chúng mình cùng đứng trên một hệ quy chiếu, tránh những hiểu lầm không đáng có:
Đây không phải là một bài viết để khoe thành tích. Mình chia sẻ câu chuyện này không phải để vẽ nên một bức tranh màu hồng hay thần thánh hóa kết quả. Mục đích duy nhất của mình là dùng một case study thực tế để chứng minh cho bạn thấy rằng, khi có phương pháp đúng, giới hạn của chúng mình xa hơn những gì chúng mình tự mặc định rất nhiều.
Đạt 184/200 trong 6 tháng không đồng nghĩa với việc học nhàn hạ hay có một lối tắt lười biếng. Bạn học viên này đã học rất nhiều, học một cách nghiêm túc và có kỷ luật. Phương pháp đúng không giúp bạn giảm khối lượng công việc, nó chỉ giúp công sức bạn bỏ ra mang lại hiệu năng cao nhất mà thôi.
Học 5-6 tiếng một ngày mà không chán là có thật, nếu bạn biết cách luân chuyển hoạt động để kích thích não bộ. Học không phải là ngồi đọc đi đọc lại một cuốn sách. Học chủ động là một chuỗi thử thách từ việc tự đối thoại (self-talk), vẽ sơ đồ tư duy, đến đặt câu hỏi "tại sao" cho mỗi vấn đề đặt ra.
Rồi, giờ thì mình cùng bắt đầu câu chuyện hôm nay nha.
Một ngộ nhận của những bạn đã có N1, N2 khi mới bắt đầu học EJU mà mình hay thấy:
Để học tới 170-180 Sogo, chắc phải mất cả năm và ngày nào cũng học.
Và khi thấy ai đó đạt 170-180 Sogo trong khoảng thời gian ngắn ở lần thi đầu tiên, chúng mình hay có suy nghĩ:
😑: “Làm sao mà thế được, nghe thấy khó tin quá trời”
😑: “Chắc phải học dữ lắm, học ngày học đêm mới được điểm vậy”
😑: “Chắc phải thông minh, thiên tài xuất chúng mới học như tia chớp thế kia”
Những suy nghĩ này vốn dĩ đến từ cái gọi là tư duy cố định (fixed mindset).
Và nếu bạn đang giữ những suy nghĩ này, thì mình xin chia buồn với bạn…
Bạn lỡ quay vào ô “mất lượt” từ lúc nào mà bạn không hay.
Bạn mất lượt để thấy bản thân mình trở thành “một trong số người giỏi mà bạn ngưỡng mộ ở ngoài kia”.
Chừng nào vẫn còn những niềm tin và tư duy cố định này, thì bạn khó mà thoát khỏi vấn đề thực tại.
Tuy nhiên, mình cũng muốn đem đến một tin vui cho bạn!
Nếu bạn đang nghĩ, để lấy được điểm Sogo 180+/200 trong thì phải:
Học ngày học đêm không còn biết mặt trời và trăng
Tinh thông kinh - sử - địa, vạn vật mọi thứ đều phải biết
Học cả đống sách từ quyển này đến quyển khác
Thì thực tế không phải vậy đâu.
Có muôn vàn kiểu học trong sogo.
Có người học với những phương pháp truyền thống...
Có người học trong sự đau khổ, sầu não gặm từng trang kiến thức (vì quá nhiều!) mà không thật sự hiểu chúng có ý nghĩa gì với mình...
Có người học rất nhiều, lấy "biết" bù cho "hiểu"...
Nó cũng giống như việc chọn một phương tiện để đi từ nhà ra sân bay.
Có người chọn đi taxi cho nhanh, có người tiếc tiền nên chọn đi xe máy, có người muốn chill và chọn đi bộ.
Và việc lựa chọn phương tiện nào sẽ quyết định thời gian bạn phải bỏ ra.
Tuy nhiên, cho dù bạn muốn đi phương tiện nào, muốn đi con đường A, B hay C, thì trong EJU, bạn không thể chỉ thi mỗi một môn SOGO!
Vậy nên, bỏ ra thêm 6 tháng đến 1 năm chỉ để học môn Sogo này, thì với mình là hơi tiếc. Vì bạn có thể tiết kiệm thời gian đó bằng một cách học hiệu quả hơn.
Lưu ý rằng, mình là người không theo lối học song song 3 môn Tiếng Nhật - Sogo - Toán. Mình muốn học dứt điểm một môn rồi mới nhảy sang môn khác.
Lí do thì mình đã có chia sẻ ở bài viết này.
180+/200 SOGO sau 6 tháng học là khả thi, và bạn không cần phải là thiên tài
Chúng mình đều thấy khó tin vào một điều thấy khó làm.
Kể cả chính bạn học viên đã đạt 184/200 Sogo sau 6 tháng học,... cũng chỉ nghĩ là chỉ có thể lấy được 120+ Sogo vào những ngày đầu.
Bạn thấy đấy, mọi thứ đều khó, chỉ cho tới khi bạn hiểu được cách làm.
Thế nên, hôm nay mình ở đây để làm rõ điều gì đã giúp cho thứ tưởng chừng như khó thành hiện thực ấy lại trở nên dễ dàng hơn.
Thông qua hành trình của bạn học viên, bạn sẽ hiểu cách làm sao đạt 180+ Sogo sau 6 tháng học.
Hy vọng sau bài viết này, bạn sẽ hiểu ra, “à thì ra mình không cần là thiên tài, vì mọi thứ không khó đến thế...”
Rồi, giờ hít một hơi để cùng nhau đi qua hành trình của bạn học viên bên mình nhé.
Bạn ấy là ai?
Bạn ấy tên là Du, học sinh lớp 11 tại một ngôi trường cấp 3 bình thường như bao người.
Ngày nào cũng phải đi học trên trường. Ngoài Sogo, bạn ấy cũng phải dành thời gian học cả tiếng Nhật lẫn toán.
Giai đoạn vài tuần đầu học Sogo, bạn ấy đã khá chật vật vì vẫn còn đang phải “làm quen” với Sogo.
Trong lớp bạn cũng khá rụt rè, ít khi phát biểu vì không có kiến thức nền nhiều như những bạn khác.
Đã từng có thời gian, bạn ấy đã thấy “hơi đuối” trong lớp.
Bạn ấy từng nói với mình trong một chiếc form tư vấn “em thấy Sogo khó quá anh ơi” (lúc còn chưa hiểu “luật chơi”)“Em nghĩ 120-130/200 là phù hợp với sức của em”.
Mình thì không nghĩ vậy, mình nói em đặt cao hơn nữa. Thử lấy 170+ đi.
Và thế là 6 tháng sau…
Em đạt được 184/200 Sogo dù em có rất nhiều cái “không”:
Không học điên cuồng từ sách này đến sách khác
Không cày học đêm như một con cú
Trước khi học EJU, em không có kiến thức nền tảng về sử chính trị kinh tế
…
(Bây giờ thì em ấy nói với mình… Em chỉ mong chờ để được mukbang đề Sogo tiếp theo)
“Điều gì đã xảy ra thế?” là câu hỏi mà bạn đang có đúng không?
Một người nhìn “bình thường”, gặp những vấn đề “bình thường” như hàng nghìn người học Sogo, nhưng sao kết quả sau một thời gian lại “lạ thường?”
Cây đũa thần đã “hack game” Sogo của em ấy nằm ở 2 từ: phương pháp.
Cùng một thời gian như nhau, nhưng cách làm khác sẽ cho kết quả khác.
Em ấy có kết quả tốt, vì em ấy đã làm mọi thứ khác đi. (bên cạnh sự chăm chỉ)
Những thói quen/phương pháp nào đã làm bạn ấy trở nên khác biệt sau quãng thời gian 6 tháng?
Những điều mình chia sẻ ở dưới đây nằm ở quan sát cá nhân của mình và từ những lần trò chuyện để đào sâu về em.
Những phương pháp ở đây đã giúp cho em ấy và nhiều bạn học viên khác của mình có kết quả khác biệt sau thời gian ngắn.
Dù mình biết không có gì là tuyệt đối, còn nhiều phương pháp học ngoài kia mà bạn có thể sử dụng.
Nhưng với kinh nghiệm học và dạy học Sogo của mình, thì mình khá cam đoan một điều.
Nếu bạn có thể hiểu sâu và bắt tay dùng những điều mình chia sẻ ở dưới đây, thì kết quả tốt sẽ đến sớm với bạn.
Nghe và đọc thôi chưa đủ, phải xắn tay vắt óc lên để thử ứng dụng và cắt tỉa lại sao cho phù hợp với bạn nhất nha.
#1 Chủ động học tập
Điều đầu tiên bạn cần làm để có thể chinh phục Sogo điểm cao trong một thời gian ngắn. Đây cũng là từ khóa lớn, bao hàm những phương pháp mình chia sẻ ở dưới.
Tất cả gói gọn trong 1 từ: học tập chủ động.
Học tập chủ động là khi bạn phải thay đổi “nhân diện cũ” 12 năm đi học ở Việt Nam.Vì lúc đấy, hầu hết chúng mình chỉ đang học tập ở mức “thụ động”.
Bạn muốn học chủ động, thì bạn phải thay đổi 3 thứ trong quá trình học: “Tư duy”, “Cảm xúc”, “Phương pháp”.
Cùng là 2 người ngồi vào bàn học, cùng một người thầy, cùng một bài giảng, nhìn bên ngoài thì có vẻ như cả 2 đều đang chăm chú lắng nghe, nhưng bên trong nó khác nhau thế này:
Học thụ động:
“Nghe, nghe, và nghe….”
“Okay, em đã hiểu rồi…”
“Chép lại những điều thầy cô vừa nói thôi…”
(Trong một trạng thái cảm xúc vô thưởng vô phạt, không lên cũng không xuống, thậm chí đôi khi còn uể oải)
Học chủ động:
“À, nói đơn giản thì là như này ha…”
“Hmm, làm sao mình có thể đơn giản hóa nó đây…”
“Ủa, nhưng mà vì sao thế? Vì sao x 100…?”
“Ủa, cái này giống với hiện tượng X ngoài đời nè”
“Ôi, phần kiến thức này có liên quan tới phần kiến thức X trong sách Y nè”
“Phần kiến thức mình đang nghe nằm ở đâu, liên kết như nào với bức tranh lớn?”
(Trong một trạng thái cảm xúc tò mò, hứng khởi,... muốn học tất cả mọi thứ)
Nếu bạn vẫn chưa hiểu được về 2 khái niệm học chủ động và học thụ động, bạn có thể tham khảo thêm bài viết của mình ở dưới đây ha.
#2 Dành đủ thời gian
Điều này nghe nó hiển nhiên đến lạ thường. Nhưng mình thấy ít người làm được á.
Bạn hỏi mình: Dành đủ thời gian cụ thể là bao nhiêu tiếng?
Con số cụ thể sẽ khác nhau sẽ tùy vào background học tập của mỗi người.
Không có con số nào mang tính tuyệt đối.
Nhưng nếu cho mình chọn một con số chung chung có thể đảm bảo được thời gian học 1 bài hiệu quả, thì đó sẽ là 2-3 tiếng học mỗi ngày. Và 5-6 tiếng dành để học 1 bài.
Nhiều bạn hay mắc một sai lầm, nghĩ là “việc học” chỉ xảy ra trong lúc vào lớp và nghe giảng.
Nhưng với mình, “học” lúc nghe giảng là một phần rất nhỏ, vì hầu hết nó nằm ở quá trình input.
Kết quả khác biệt nằm thêm ở 2 quá trình nữa: Trước và Sau lúc học.
Trước lúc học bạn làm gì? Chuẩn bị bài như thế nào? Sau lúc học bạn làm gì? Ôn tập như thế nào?
Đây là 2 quá trình mà mình dành nhiều thời gian hơn.
Vì đây là lúc mình có thể làm việc với chính mình, và đây là lúc việc học thật sự sẽ diễn ra.
Nếu bạn có thể đẩy 2 quá trình trước - sau lúc học lên level học chủ động, thì bạn chắc chắn sẽ win game.
#3 Vẽ lại mindmap sau mỗi buổi học
Bạn học viên đạt 184/200, bạn ấy có một quyển sổ nhỏ mindmap, tự mình vẽ lại hết từng cả từng bài.
Mindmap là một cách hay để bạn ôn tập lại mọi thứ đã học sau một buổi học.
Vừa mới học xong, thì kiến thức mới sẽ còn mông lung, rời rạc phiêu du bay bổng chỗ này chỗ kia trong đầu.
Mindmap như một chất kết dính, giúp bạn kết nối và định hình những kiến thức rõ ràng hơn trong đầu của chúng ta.
Một sức mạnh lớn nhất của mindmap, là giúp cho bạn học thông tin theo dạng liên kết.
Đây cũng giống cấu trúc của não, nếu não không thấy được thông tin liên kết như nào với nhau, nó sẽ không hiểu, và không hiểu thì nó sẽ loại bỏ.
Nhiều bạn nghĩ, dành thời gian để vẽ mindmap thật phí thời gian và chẳng có ích.
Nhưng hầu hết những người học sinh mình gặp, những bài đăng trên mạng xã hội, cộng đồng,...
Mọi người đang không dùng đúng mindmap và chưa thật sự hiểu cách khai phá sức mạnh của nó.
Mọi người vẽ chi chít vào một trang vở.
Cố gắng lấp đầy tất cả những khoảng không có được.
Nghĩ vẽ ra càng nhiều nhánh, thì đó mới là ngầu.
Hay đã là mindmap thì phải đủ tá thứ màu, hình ảnh
…
Và cuối cùng, lạy chúa cứu tôi...
Bản mindmap không khác gì một bản chép phạt viết tay 😇
Vậy đây là một vài gợi ý để bạn có thể dùng mindmap tốt hơn:
Dùng nó như một chiếc bản đồ chỉ dẫn
Tối giản hết mọi thứ, có nhiều khoảng không, để cho não suy nghĩ
Suy nghĩ về tính liên kết nhiều hơn trong bản mindmap
Nếu được thì hãy dùng ảnh, để minh họa cho cả trăm câu từ
Lấp một vài lỗ ở mindmap của bạn để khi đọc lại có thể ôn tập tốt hơn
#4 Học theo liên kết kiến thức
Đọc vào tiêu đề môn học Sogo, ngẫm lâu ở 2 chữ Hán Tự 総合, bạn sẽ thấy rõ:
Sogo là một môn học tổng hợp.
Nghĩa là khi học, người ta muốn bạn học mọi thứ theo một góc nhìn tổng quát, trong một bức tranh lớn.
Lúc làm đề, người ta cũng yêu cầu bạn phải “tổng hợp” kiến thức từ nhiều bài trong một chương, hoặc kiến thức từ nhiều bài ở nhiều chương khác nhau.
Nói đơn giản, càng có khả năng học một vấn đề ở đa góc độ chính trị - kinh tế - lịch sử - địa lí, thì Sogo không còn là ác mộng.
Còn ngược lại, nếu bạn chỉ học mọi thứ riêng lẻ, xem mọi kiến thức là các mảnh lẻ tẻ không có liên kết,...
Thì bạn chắc chắn sẽ bị ngợp, vì hầu hết, bạn thấy kiến thức nào cũng mới.
Nhưng nếu bạn học mọi thứ với một câu hỏi đơn giản “Kiến thức này liên kết gì với kiến thức kia” , thì mọi thứ sẽ dễ hơn nhiều.
Một số câu hỏi ví dụ mà bạn có thể dùng:
💢: Kiến thức mục I này liên quan gì tới mục II ở đây?
💢: Kiến thức bài X này liên quan gì tới bài Y kia?
💢: Sự kiện lịch sử X này, ảnh hưởng thế nào đến thể chế kinh tế Y, thể chế chính trị Z như nào?
Ví dụ: Cách mạng dân chủ liên quan gì tới cách mạng công nghiệp?
Nếu bạn sống trong một thế giới, tiền làm ra 10 đồng thì bị thu tới 9 đồng chỉ vì một lí do “ông vua đang cần tiền làm vườn hay nuôi thêm vài cô vợ”, bạn không trả thì bạn sẽ bị đánh tới tấp hoặc bị treo cổ. Hoặc là bạn sống trong thế giới, mà mỗi ngày mở mắt là thấy một cái xác của một trai tráng được gửi về trong làng, vì hôm trước mới được vua “tuyển” đi đấm nhau với các vùng khác (anh ấy và bạn đều không có quyền từ chối). Hay bạn có một ý tưởng chế tạo ra bóng đèn để thắp sáng cả khu làng, nhưng vua và các thương nhân phe phái quý tộc cho đó là “thứ điện của quỷ dữ báng bổ đức tin” , trong khi chỉ đang /muốn độc chiếm thị trường và bắt nhà nhà mua nến…Nêu sống trong một thế giới như vậy, thì bạn có còn động lực để muốn làm ăn không? Không còn động lực làm ăn thì bạn cũng chẳng màng nghĩ đến cách “làm sao để tăng năng suất”. Và khi bạn không quan tâm đến năng suất, thì cũng chẳng màng mày mò để nghĩ cách chế tạo ra những cỗ máy có thể đem đến sự thay đổi của cả nền công nghiệp.
#5 Hiểu được cách người ra đề bẫy
Nhiều bạn học Sogo ngày đêm, nạp cả đống “tinh hoa” vào đầu.
Nhưng tới giai đoạn làm đề, thì...
“Đơ”.
…
Thông tin cũng chỉ nhiêu đó, kiến thức cũng chỉ chừng đó, đã học hết rồi. Nhưng vì sao không làm được đề?
Bạn làm đề thứ 5 hay thứ 10, tỉ lệ sai vẫn như vậy. Mỗi đề đều thấy mọi thứ như mới, một đống kiến thức lạ lùng.
“Ôi mình cần phải học thêm nhiều, nạp thêm nhiều nữa, nhiêu đây kiến thức là chưa đủ” là một suy nghĩ thường trực trong đầu của bạn.
Nhưng chia buồn với bạn, bạn có nạp thêm nhiều kiến thức, thì chưa chắc điểm cũng lên.
Vì bạn quên dừng lại và làm một thứ căn bản:
…
“Ngẫm”
…
Ngẫm ở đây là ngẫm về: Cách người ta đặt bẫy!
Đây là thứ bạn nên làm hơn, so với việc cố gắng đi nạp thêm cả tấn kiến thức ngoài rìa xa xôi.
Nếu bạn không ngẫm để phân tích bẫy, thì bạn sẽ không thể thấy được một suy quy luật đơn giản này:
“Thông tin/kiến thức dùng để ra đề chỉ có nhiêu đó, và nó lặp lui tới. Người ta chỉ thay đổi cách “trình diện” thôi”
Hiểu đơn giản, thì bạn cứ nghĩ về những người artist make up.
Người ta có thể “khoác” lên mình hàng chục, hàng trăm cách make up(trang điểm) khác nhau.
Nhưng cuối cùng, “cái lõi” bên trong, dưới lớp makeup đấy cũng chỉ là một người.
Bạn nhìn không ra người đó, chỉ vì bạn đi đánh lừa bởi lớp make up ở bên ngoài.
Làm đề Sogo cũng thế, thông tin đề trong các năm lặp lui tới, chỉ là người ta cố khoác lên thông tin đó rất nhiều lớp makeup khiến chúng ta khó nhận ra đúng bản chất vốn có của nó.
Nên lời khuyên của mình là, đừng cố làm nhiều hơn nếu không dừng và ngẫm về cách người ta ra bẫy.
Cách người ta ra bẫy, thì cũng chỉ có một số giới hạn nhất định nào đó thôi.
Nếu đã nhìn ra được cách người ta bẫy rồi, thì bạn sẽ thấy, mắt mình như được bổ 1000 chai thuốc vitamin A, mắt sáng như mắt thần, thấy mọi cái bẫy rõ ràng và có thể né nó nhẹ nhàng.
Có kiến thức vững + khả năng nhìn bẫy rồi, thì xác suất đúng sẽ tăng lên đáng kể nhiều đấy người anh em.
Không còn hoang mang khi làm đề, sẽ tăng xác suất đúng của mình hơn nhiều đấy.
#6 Học đào sâu vào 1 chủ đề
Đây là 1 bonus nhỏ cuối cùng dành cho mọi người.
Nhiều bạn khi học Sogo hay hỏi mình:
“Anh có sách nào ồ sư sư mê cho em không? Tại em sợ học mỗi quyển Sogo là chưa đủ”
Mình vạn lần như một, trả lời rằng:
“Học mỗi quyển cửu âm chân kinh đó, đúng cách thì điểm cũng chạm 170-180 rồi”
Từ khóa quan trọng mình muốn nhấn mạnh ở đây: #đúng_cách.
Với châm ngôn giáo dục của mình từ trước tới nay, đúng cách là khi:
“Thà học ít mà đào sâu vào 1 chủ đề rồi tìm kết nối, còn hơn học mỗi thứ rời rạc, một ít ở bề nổi”
Học Sogo thì sách High Level đó là 定番 rồi, không phải ngẫu nhiên mà nó là 定番.
Học riêng ở sách đó kỹ, đào sâu từng chủ đề kiến thức của nó thì điểm đã là 170-180 rồi.
Vậy câu hỏi quan trọng tiếp theo bạn nên có, làm sao để có thể đào sâu?
2 cách mình thấy có thể ứng dụng thực tế được liền…
Youtube, dùng một từ khóa, nghe một bài giảng của người Nhật về chủ đề đó
Dùng AI để đặt ra những câu hỏi tư duy nhiều hơn như WHY và HOW
Và 1 cách nữa, chính xác và hiệu quả hơn…
Là có một người dẫn dắt để giúp bạn đào sâu vào một vấn đề.
Vì khi bạn tự đào một mình bạn sẽ gặp 2 vấn đề:
Không phải cái nào cũng nên đào sâu
Không biết đào sâu tới mức nào thì sẽ dừng lại
Lời kết
Cùng một khoảng thời gian, nhưng cách làm khác sẽ đem tới kết quả khác.
Nếu bạn vẫn học theo cách cũ, may mắn thì bạn có thể sẽ mất thêm 6 tháng hay 1 năm nữa để tới nơi bạn muốn, hoặc nếu tệ thì mọi thứ vẫn sẽ không có gì thay đổi vì bạn vẫn đứng ở nơi hiện tại.
Nhưng nếu bạn dừng lại một chút, nhìn lại cách mình đang học, cho bản thân một niềm tin và thử làm khác đi…
Thì biết đâu, kết quả của bạn cũng sẽ “lạ” như vậy.
Với mình, Sogo không phải là môn học khó.
Nó chỉ khó… khi bạn chưa hiểu cách học nó.
📌 Ở bài viết tiếp theo, mình sẽ chia sẻ chi tiết hơn:
Cách mình đi từ 0 → 160+ Sogo chỉ trong 1 tháng.
À, không phải kiểu “cày điên cuồng” đâu á.
Đây là một cách học rất khác.
Hy vọng lúc đó, bạn sẽ bắt đầu nhìn Sogo… dễ thở hơn một chút.
Bình luận